Pokrzepnik – piękna książka do myślenia i działania

Przykładowa strona z Pokrzepnika

Bądź dobrej myśli, bo po co być złej.
(Stanisław Lem)

Aforyzmy dookoła nas

Można by powiedzieć, że świat słowa drukowanego, podobnie jak Internet, zalany jest istną mnogością aforyzmów i wszelkich złotych myśli. Publikuje się je zarówno pojedynczo, np. na Facebooku, czy w Pintereście, jak i w różnego rodzaju zbiorach dużych i małych. Także w formie książek.
W tej wielości jest już widoczny nadmiar, a i też towarzyszy mu nieodłączny spadek jakości. Zgodnie z prawami, które rządzą siecią, raz utrwalony błąd zostanie w nim na zawsze, a wielokrotne kopiowanie daje mu nieśmiertelność.
Dlatego przygotowując do wydania nasze publikacje, uruchamiamy szczególną pieczołowitość i uważność.

Jak pracujemy nad książkami

I tak na przykład, obowiązkowo sięgamy do źródeł, zwłaszcza jeśli są to tłumaczenia z obcych języków. Idąc tym tropem, Cnoty i inne wady. Aforyzmy Marka Twaina wydaliśmy dwujęzyczne, wielu więc czytelników może sobie przekład porównać z oryginałem. My w każdym razie to zrobiliśmy, i mając na względzie przede wszystkim intencję genialnego pisarza, zawartą przecież w jednej z jego maksym, mówiącej o „minimum słów i maksimum sensu”, wiele nieszczególnie trafnych tłumaczeń poprawiliśmy.

Zbiór książek z aforyzmami
Zbiór książek z aforyzmami

Do czego ten cały Pokrzepnik?

W przypadku Pokrzepnika mamy do czynienia ze zbiorem tak różnorodnym, że praca nad nim była daleko bardziej skomplikowana. Rozrzut autorów, których jest około 290, jest ogromny; od antycznych myślicieli po osoby nam współczesne, znane ze swoich wielkich dokonań, choć niebędące ludźmi pióra. Uznaliśmy jednak, że one także mogą nas czegoś nauczyć.
Wspólny temat tego zbioru to pokrzepienie. Wybraliśmy takie złote myśli, które nie zatruwają pesymizmem i nie wytykają nam błędów. Może się zdarzyć wprost przeciwnie, przeczytane w odpowiednim momencie, dadzą wzmocnienie psychiczne, posieją optymizm. Bo pokrzepiać to wzmacniać. Krzepki to silny.
Idea wydania Pokrzepnika, jako zbioru pozytywnych aforyzmów powstała wiosną 2019 roku, i nie przypuszczaliśmy, że po roku będziemy go traktować jak lekarstwo na trudne czasy, które nastały. Jednak mieć pod ręką tę mądrą i piękną książkę można zawsze. W dobrych czasach pozwoli nam na oderwanie się od pewnych myśli, by zrobić miejsce dla innych. Możliwe, że lepszych.

Artystyczna oprawa Pokrzepnika w żakard
Artystyczna oprawa Pokrzepnika w żakard
Piękna książka Pokrzepnik
Pokrzepnik w oprawie w skórę

Kierunek serce

To dziwne, jak wiele aforyzmów zebranych w tym wydaniu, odwołuje się do emocji. Tak różni autorzy
jednomyślnie uważają „czucie” za lepszy drogowskaz niż „szkiełko i oko”. W prosty sposób dał temu wyraz Charlie Chaplin:

Za dużo myślimy, a za mało czujemy.
Bardziej niż maszyn potrzebujemy ludzi.
Bardziej niż mądrości potrzeba nam dobroci i delikatności.

Słowo „miłość” nie bez powodu pojawia się w tej książce odmieniane przez wszystkie przypadki, przez tak różniących się od siebie autorów, jak Blaise Pascal:

Kropla miłości znaczy więcej niż ocean rozumu.

i Simon Weil:

Miłość – czuć w całym sobie istnienie drugiej istoty.

Druga istota to ktoś najbliższy. Wojciech Kuczok:

Bo nie ma w świecie mienia większego, niż mieć siebie nawzajem. Nie ma lepszego miejsca niż obok.

To jest po prostu drugi człowiek, ktoś. Edward Stachura:

Bo tak jest, że dla siebie, owszem,
można coś tam zrobić,
ale dla drugiego człowieka

to już można coś niesamowicie pięknego zrobić –
mianowicie wszystko.

I wcale nie trzeba wiele, ot choćby zwykła uprzejmość, jak w perskim przysłowiu:

Uprzejmość to waluta, która bogaci
nie tego, kto ją otrzymuje,
lecz tego, kto ją rozdaje.

Odkrywamy piękno

Pokrzepnik przypomina subtelnie ustami Johna Keatsa:

Rzecz piękna jest radością wieczną.

Tak więc znajdujmy je, dostrzegajmy i niech nas cieszy! Roma Ligocka:

Piękno świata wszystkim nam
jednakowo jest ofiarowane
i dostępne.

Dlatego nie sposób się nie zgodzić z Mayą Angelou:

Życia nie mierzy się ilością oddechów,
ale ilością chwil zapierających dech w piersiach.

W okowach strachu

Najtrudniejsze zadanie, którego podjął się Pokrzepnik, to te chwile w naszym życiu, kiedy ogarniają nas lęki i inne słabości. Czy są to dobrzy doradcy? Georg Washington Adair mówi nam:

Wszystko, czego pragniesz
jest po drugiej stronie strachu.

A Osho streścił to:

Życie zaczyna się tam, gdzie kończy się strach.

Co robić?

Ponieważ, jak wyjaśnia Dan Brown:

Wszystko jest możliwe.
niemożliwe po prostu
wymaga więcej czasu.

dlatego trzymajmy się zasady Arthura Ashe, który pokrzepia nas taką radą:

Zacznij tu, gdzie jesteś.
Użyj tego, co masz.
Zrób, co możesz.

Przykładowa strona z Pokrzepnika
Przykładowa strona z Pokrzepnika

I przede wszystkim miejmy na uwadze słowa Winstona Churchilla, który wie, co mówi, kiedy zaklina nas:

Nigdy, nigdy, nigdy,
nigdy się nie poddawaj!

Urszula Kurtiak

20 kwietnia 2020 roku